Kwadrantydy

Co to są Kwadrantydy?

Kwadrantydy to rój meteorów aktywny od ok. 28 grudnia do 12 stycznia każdego roku, z ostrym maksimum trwającym zaledwie 6-12 godzin około 3-4 stycznia. W szczycie aktywności zenitalna liczba godzinna (ZHR) może wynosić 80-120 meteorów na godzinę, co czyni Kwadrantydy jednym z trzech najintensywniejszych rojów roku (obok Perseidów i Geminidów).

Radiant roju leży w gwiazdozbiorze Wolarza (Bootes), blisko dawnego gwiazdozbioru Quadrans Muralis (Kwadrant Ścienny), który usunięto z map nieba w 1922 roku – stąd nazwa roju. Macierzystym ciałem Kwadrantydów jest prawdopodobnie asteroida (lub wygasła kometa) 2003 EH1, odkryta w 2003 roku, która może być fragmentem komety C/1490 Y1 zaobserwowanej przez chińskich i japońskich astronomów w 1490 roku. Meteory Kwadrantydów mają prędkość ok. 41 km/s i są zazwyczaj średnio jasne, niebieskawe, z nielicznymi bolidami. Rój jest widoczny wyłącznie z półkuli północnej, a radiant wznosi się wysoko nad horyzont dopiero po północy.

Obserwacja Kwadrantydów jest wymagająca – maksimum przypada na styczeń, gdy w Polsce jest zazwyczaj zimno, a czas szczytu aktywności jest krótki i trudny do trafienia. Mimo to w sprzyjających warunkach (ciemne niebo, brak Księżyca) Kwadrantydy mogą być spektakularnym zjawiskiem. W Polsce Towarzystwo Obserwatorów Meteorów (TOM) organizuje regularne kampanie obserwacyjne Kwadrantydów.