Fale radiowe

Jaką rolę odgrywają fale radiowe w astronomii?

Fale radiowe to fale elektromagnetyczne o częstotliwości od 30 kHz do 300 GHz. W astronomii stanowią jedno z głównych okien obserwacyjnych – teleskopy radiowe ujawniają obiekty niewidoczne w świetle optycznym, przenikając przez obłoki pyłu i gazów.

Astronomia radiowa zrodziła się w 1933 roku, gdy Karl Jansky przypadkowo odkrył szum radiowy Drogi Mlecznej. Od tego czasu radioteleskopy odkryły pulsary, kwazary, reliktowe promieniowanie tła (CMB), linie emisyjne wodoru HI (21 cm) ujawniające strukturę galaktyk, a także megamasery galaktyczne. Radiointerferometria VLBI łączy anteny na całej Ziemi, osiągając rozdzielczość kątową lepszą niż kosmiczny Teleskop Hubble’a.

Sieć Event Horizon Telescope (EHT), działająca jako globalny radioteleskop, sfotografowała w 2019 roku cień czarnej dziury w galaktyce M87 i w 2022 roku cień Sgr A* – supermasywnej czarnej dziury w centrum Drogi Mlecznej.