Złota Ryba

Co to jest gwiazdozbiór Złotej Ryby?

Złota Ryba (łac. Dorado) to gwiazdozbiór na południowym niebie, zajmujący ok. 179 stopni kwadratowych, stworzony przez holenderskich kartografów Pietera Dircksza Keysera i Frederika de Houtmana pod koniec XVI wieku. Jest wyjątkowo ważny astronomicznie, gdyż zawiera Wielki Obłok Magellana (WOM) – najbliższą galaktykę Drogi Mlecznej widoczną gołym okiem.

Najjaśniejsza gwiazda to alfa Doradus, mag. 3,27. Wielki Obłok Magellana (LMC) leży częściowo w granicach Złotej Ryby i częściowo w Stole – to galaktyka nieregularna odległa ok. 160 000 lat świetlnych, zawierająca miliardy gwiazd, ogromne regiony H II i największą znaną mgławicę emisyjną – Mgławicę Tarantuli (30 Doradus, NGC 2070). Mgławica Tarantuli jest tak jasna, że gdyby znajdowała się w odległości Mgławicy Oriona, rzucałaby wyraźne cienie na Ziemi. Supernowa 1987A eksplodowała w Wielkim Obłoku Magellana (technicznie na granicy Złotej Ryby i Stołu) – była pierwszą supernową widoczną gołym okiem od 1604 roku.

Złota Ryba jest niedostępna z Polski – leży na deklinacjach od -50 do -70 stopni. Dla obserwatorów z półkuli południowej jest jednak jednym z najbogatszych regionów nieba, a Mgławica Tarantuli – obowiązkowym celem każdej nocy obserwacyjnej. Supernowa 1987A pozostaje najlepiej zbadaną supernową w historii astronomii, dostarczając danych o neutrinos, nukleosyntezie i mechanizmach eksplozji gwiazd.