Wolarz

Co to jest gwiazdozbiór Wolarza?

Wolarz (łac. Boötes, 'woźnica wozu’) to rozległy gwiazdozbiór na półkuli północnej nieba (907 stopni kwadratowych), zdominowany przez Arktura (alfa Bootis) – czwartą co do jasności gwiazdę całego nieba (mag. -0,05) i najjaśniejszą gwiazdę na północnej półkuli niebieskiej. Wolarz widoczny jest z Polski przez całą wiosnę i lato. Kształt gwiazdozbioru przypomina latawiec lub lody na patyku.

Arktur (alfa Boo) to pomarańczowy olbrzym klasy K1.5 IIIp, odległy ok. 36,7 ly, o jasności 113 razy większej niż Słońce. Ma duży ruch własny (2,28 arcsec/rok) i należy do grupy gwiazd Strumienia Arktura (Arcturus Stream) o wspólnym ruchu własnym wskazującym na starą populację galaktyczną. Arktur jest jedną z pierwszych gwiazd obserwowanych przez Galileusza. Izar (epsilon Boo, Pulcherrima – 'najpiękniejsza’) to jeden z najpiękniejszych wizualnych układów podwójnych – ciasna para złotożółtej K0 II (mag. 2,5) i niebieskiej A2 V (mag. 4,9) rozdzielona 2,8 arcsec; wyzwanie dla 60-100 mm teleskopu. Mu Bootis (Alkalurops) to potrójny układ gwiazdowy. Wolarz sąsiaduje z Wieńcem Północnym i Psami Myśliwskimi.

Wolarz jest kluczowym gwiazdozbiorem wiosenno-letnim: od Arktura wyznacza się tzw. 'Wiosenny Łuk’ (Spring Arc) przez Arktura do Spiki w Pannie – przedłużenie łuku Wielkiego Wozu przez Arktura. Roje meteorów: Bootidy (gamma Bootids) w czerwcu to słaby rój z aktywnym outburstem 1998 i 2004 roku. Pszczelarze uznają Wolarza za gwiazdozbiór patrona miodu ze względu na mityczną figurę woźnicy (pasterza).