Świt cywilny

Co to jest świt cywilny?

Świt cywilny to faza zmierzchu lub świtu, gdy środek tarczy Słońca znajduje się między 0 a 6 stopniami poniżej horyzontu. W tym czasie jest wystarczająco jasno, aby wykonywać czynności na zewnątrz bez sztucznego oświetlenia, lecz Słońce nie jest jeszcze widoczne nad horyzontem. Dla obserwacji astronomicznych świt cywilny jest zbyt jasny – jedyne dostępne obiekty to Słońce, Księżyc i jasne planety.

Czas trwania świtu cywilnego zależy od szerokości geograficznej i pory roku: w strefach tropikalnych, gdzie Słońce opada stromo, wynosi zaledwie kilka minut; w Polsce typowo 20-35 minut; na wysokich szerokościach geograficznych (powyżej 60°N) może trwać kilka godzin wokół przesilenia letniego. Pod kołem podbiegunowym świt cywilny może trwać przez całą dobę przez wiele tygodni – to prawdziwe białe noce, gdy Słońce nie schodzi poniżej 6 stopni. W wielu systemach prawnych i regulacjach technicznych (lotnictwo, prawo morskie, przepisy o oświetleniu drogowym) używa się czasu wschodów i zachodów Słońca lub końca świtu cywilnego jako kryterium widoczności.

Dla fotografów świt cywilny oznacza tak zwaną złotą godzinę i niebieską godzinę – w tym przedziale światło słoneczne jest miękkie, ciepłe lub niebieskawe, niebo ma gradientowe barwy i nie ma twardych cieni. Astrofotografowie traktują świt cywilny jako czas zakończenia sesji lub jej przygotowania. W programach planetarium koniec wieczornego świtu cywilnego oznacza moment, od którego planety i jasne gwiazdy można obserwować bez przeszkód związanych z blaskiem Słońca.