Co to jest rotacja synchroniczna?
Rotacja synchroniczna (blokada pływowa) to stan, w którym okres obrotu ciała niebieskiego wokół własnej osi równa się jego okresowi obiegu wokół planety lub gwiazdy, wskutek czego ciało zawsze zwraca tę samą stronę ku centralnemu obiektowi. Jest to naturalna konsekwencja długotrwałego oddziaływania sił pływowych.
Księżyc Ziemi jest najlepszym przykładem rotacji synchronicznej – jego okres obrotu (ok. 27,3 dnia) jest równy okresowi obiegu wokół Ziemi, dlatego zawsze widzimy tę samą stronę Księżyca. Podobnie zablokowane są wszystkie duże księżyce planet gazowych: Io, Europa, Ganimedes, Kallisto, Tytan. Rotacja synchroniczna jest wynikiem dysypacji energii pływowej – siły pływowe stopniowo hamują rotację mniejszego ciała, aż do osiągnięcia synchronizacji, co może trwać miliony lat.
Rotacja synchroniczna ma znaczące konsekwencje klimatyczne dla planet skalistych: jeśli planeta w ekosferze gwiazdy jest synchronicznie zablokowana (co jest prawdopodobne dla planet czerwonych karłów), jedna jej strona jest stale nagrzana, a druga – w wiecznym mroku. Symulacje komputerowe sugerują, że takie planety mogą mimo to utrzymywać warunki umożliwiające istnienie ciekłej wody dzięki cyrkulacji atmosferycznej.