Co to jest teleskop NEOWISE?
NEOWISE (Near-Earth Object Wide-field Infrared Survey Explorer) to teleskop kosmiczny NASA wystrzelony w grudniu 2009 roku pod pierwotną nazwą WISE (Wide-field Infrared Survey Explorer). WISE wykonał pelny przeglag calego nieba w czterech pasmach podczerwonych (3,4; 4,6; 12 i 22 mikrometra), katalogując setki milionow obiektow w tym ponad pol miliarda galaktyk i gwiazd. Po zakonczeniu glownej misji w 2011 roku sonde reaktywowano w sierpniu 2013 roku pod nowa nazwa NEOWISE, z zadaniem wyszukiwania asteroid i komet bliskich Ziemi (NEO, Near-Earth Objects).
NEOWISE jest wyjatkowo skuteczny w wykrywaniu asteroidow, bo obserwuje je w podczerwieni: kazde cialo o temperaturze powyzej zera absolutnego emituje termiczne promieniowanie IR niezaleznie od swojego albedo optycznego – NEOWISE widzi rownie dobrze ciemne (C-type) i jasne (S-type) asteroidy, ktore optyczny teleskop moze przeoczyc. Od reaktywacji NEOWISE odkryl ponad 300 nowych obiektow NEO i ponad 200 nowych komet, w tym komete C/2020 F3 NEOWISE (lipiec 2020) – najjasniesza komete widoczna golym okiem od komet Hale-Bopp (1997). Dane NEOWISE posluzyly do wyznaczenia rozmiarow i albedo ponad 158 000 asteroidow.
NEOWISE zakonczyl misje w sierpniu 2024 roku po prawie 15 latach pracy – znacznie dluzej niz planowane pierwotnie 7 miesiecy misji WISE. Nastepca bedzie teleskop NEO Surveyor (dawniej NEOCam) – dedykowana misja NASA poszukiwania potencjalnie niebezpiecznych asteroid, zaplanowana na koniec lat 2020-tych. Dane archiwalne NEOWISE sa publicznie dostepne przez IRSA (Infrared Science Archive) i nadal sluza jako baza do badan wlasnosci populacji asteroid Ukladu Slonecznego.