Globula Boka

Co to jest globula Boka?

Globula Boka to mały, gęsty i zimny obłok molekularny – ciemna, nieprzezroczysta grudka gazu i pyłu na tle jasnej mgławicy emisyjnej lub gwiazd. Średnica globul wynosi od 0,1 do 2 lat świetlnych, masa od kilku do kilkuset mas Słońca, a temperatura zaledwie 10-30 K. Są to aktywne „żłobki gwiezdne” – miejsca narodzin nowych gwiazd.

Odkryte i opisane w 1947 r. przez holendersko-amerykańskiego astronoma Barta Boka i Edith Reilly na podstawie obserwacji ciemnych grudek w mgławicach. Na fotografiach w świetle widzialnym są widoczne jako czarne „dziury” na jasnym tle mgławicy. Przełomowe obserwacje podczerwone teleskopów Spitzer i ALMA ujawniły w ich wnętrzu protogwiazdy w trakcie formowania się.

Globule Boka są czytelnym przykładem „izolowanego” formowania gwiazd – w odróżnieniu od ogromnych kompleksów obłoków molekularnych, tu powstaje zaledwie kilka gwiazd. Wyniki badań sugerują, że wiele samotnych gwiazd w galaktyce (jak Słońce) mogło powstać właśnie w globulach Boka, a nie w wielkich żłobkach. Teleskop Webba obserwuje globule w wysokiej rozdzielczości podczerwonej, rozstrzygając wewnętrzną strukturę formujących się układów planetarnych.