Czym jest gazowy olbrzym?
Gazowy olbrzym to planeta złożona głównie z wodoru i helu w stanie gazowym lub ciekłym, bez stałej powierzchni. W Układzie Słonecznym są cztery gazowe olbrzymy: Jowisz, Saturn, Uran i Neptun – zlokalizowane w zewnętrznej części układu, poza pasem asteroid.
Jowisz (masa 318 Ziem) i Saturn (95 Ziem) są „klasycznymi” gazowymi olbrzymami złożonymi głównie z wodoru molekularnego i helowego. W głębi Jowisza wodór przechodzi w stan metaliczny, w którym przewodzi prąd elektryczny jak metal – to źródło potężnego pola magnetycznego planety. Uran i Neptun, często nazywane „lodowymi olbrzymami”, zawierają większe ilości wody, metanu i amoniaku w stanie superkrytycznym.
Poza Układem Słonecznym odkryto tysiące gazowych olbrzymów jako egzoplanety. Gorące Jowiszowce – masywne planety orbitujące blisko macierzystych gwiazd w okresach poniżej 10 dni – są najłatwiejsze do wykrycia metodą prędkości radialnej i tranzytu. Ich obecność tak blisko gwiazdy tłumaczy się migracją orbitalną następującą po formacji planety w zewnętrznych obszarach dysku protoplanetarnego.