Co to jest galaktyka gwiazdotwórcza (starburst)?
Galaktyka gwiazdotwórcza (starburst) to galaktyka, w której nowe gwiazdy powstają z niezwykłą intensywnością – nawet 1000 razy szybciej niż w typowych galaktykach. Tempo formowania gwiazd jest tak wysokie, że dostępne rezerwy gazu wyczerpują się w ciągu milionów, nie miliardów lat.
Zjawisko starburst jest najczęściej wywoływane kolizją lub bliskim spotkaniem dwóch galaktyk: grawitacyjne oddziaływanie destabilizuje obłoki molekularne i powoduje ich gwałtowny kolaps. Klasyczne przykłady to para galaktyk Anteny (NGC 4038/4039) aktywnie zderzających się w konstelacji Kruka oraz galaktyka Cygaro (M82) w Wielkiej Niedźwiedzicy, o tempie formowania gwiazd ok. 10 mas Słońca rocznie.
Galaktyki starburst emitują intensywne promieniowanie podczerwone (ogrzewany pył) i radiowe (wybuchy supernowych). Wiatry galaktyczne – wyrzuty materii poza płaszczyznę galaktyki – są skutkiem zbiorowej aktywności tysięcy supernowych i gorących masywnych gwiazd. Misje kosmiczne Spitzer, Herschel i Webb dostarczyły szczegółowych obserwacji tych obiektów w podczerwieni.