Kosmos 5 min czytania

SpaceX wystrzeliło Starlinki z Kalifornii – era Falcona 9 dobiega końca

23 października 2026 roku rakieta Falcon 9 wyniosła na orbitę kolejne 27 satelitów Starlink – ale tym razem ten start ma smak pożegnania. SpaceX coraz wyraźniej przestawia się na Starshipa, a słabnące tempo lotów Falcona 9 to nie chwilowe spowolnienie, lecz sygnał końca pewnej epoki w historii komercyjnych lotów kosmicznych.

Start z Vandenberga: co się wydarzyło 23 października?

O godzinie 18:48 czasu wschodniego (22:48 UTC) rakieta Falcon 9 wzniosła się z wyrzutni Pad 4E w bazie Vandenberg Space Force Base w Kalifornii. Na pokładzie znajdowało się 27 satelitów konstelacji Starlink Group 15-15, ułożonych jeden na drugim wewnątrz osłony ładunku.

Około 2,5 minuty po starcie doszło do wyłączenia silników pierwszego stopnia i separacji – górny człon ruszył samodzielnie w kierunku niskiej orbity okołoziemskiej (LEO), natomiast osłona ładunku została odrzucona tuż przed upływem 3. minuty lotu. Silnik drugiego stopnia odpalił dwa razy: krótko po lądowaniu dolnego członu, a następnie po ok. 45 minutach swobodnego lotu, wykonując manewr finalnego wejścia na orbitę. Separacja satelitów zaplanowana była na 62. minutę po starcie.

Booster B1063 – 36 lotów i historia z DART-em

Dolny człon oznaczony jako B1063 wykonał w tym locie swój 36. start i lądowanie. Około 8. minuty po starcie rozpoczął manewr hamowania, a 20 sekund później wylądował na autonomicznym statku dronowym „Of Course I Still Love You”.

Historia tego boostera jest wyjątkowa nawet jak na standardy SpaceX. B1063 wyniósł na orbitę między innymi sondę NASA DART – misję, która w listopadzie 2021 roku zakończyła się celowym zderzeniem z asteroidą Dimorphos, zmieniając jej orbitę. Na liście poprzednich misji tego członu widnieją też m.in. Sentinel-6 Michael Freilich, Transporter-7, Iridium, OneWeb oraz kilka misji wywiadowczych serii NROL.

Redakcja IWD Partner: Trzydzieści sześć lotów jednego boostera to wynik, który jeszcze kilka lat temu brzmiałby jak science fiction. Falcon 9 udowodnił, że wielokrotnego użytku nie jest tylko hasłem marketingowym – to działający model biznesowy. Pytanie brzmi, czy Starship zdoła osiągnąć podobną niezawodność przy znacznie większej skali i złożoności?

Dlaczego Falcon 9 startuje rzadziej niż dawniej?

SpaceX celowo zwalnia tempo lotów Falcona 9, przekierowując zasoby i uwagę inżynierów na Starshipa. Nie chodzi tu o problemy techniczne – chodzi o strategiczne priorytety firmy.

Starship został zaprojektowany z myślą o pełnej wielokrotności użytku obu członów i dysponuje komorą ładunkową zdolną pomieścić satelity Starlink w wersji trzeciej (V3). Te nowsze, większe satelity nie mieszczą się w osłonie Falcona 9 – a to oznacza, że bez Starshipa konstelacja nie może rosnąć według nowych planów SpaceX. Aktualna konstelacja liczy ponad 11 000 aktywnych satelitów Starlink, jednak dalszy, istotny jej rozwój wymaga większej rakiety.

Co zmieni przejście SpaceX na Starshipa?

Konsekwencje tej zmiany wykraczają daleko poza samą konstelację Starlink. Starship to rakieta, którą SpaceX projektuje jako platformę do wynoszenia ładunków na orbitę, Księżyc i docelowo Marsa – a większa komora ładunkowa i wyższa masa wyniesiona na orbitę otwierają możliwości, których Falcon 9 nigdy nie miał.

Dla użytkowników internetu satelitarnego przesiadka na Starshipa może oznaczać szybszą rozbudowę sieci i lepszy zasięg. Satelity V3 mają oferować wyższą przepustowość i lepsze pokrycie obszarów, gdzie obecna infrastruktura Starlink jest niewystarczająca. W praktyce – szybszy internet w miejscach, gdzie dziś jest on niedostępny lub słabej jakości.

Dla branży kosmicznej sygnał jest czytelny: era jednorazowych startów minęła, era Falcona 9 powoli dobiega końca, a nadchodzi era w pełni wielokrotnych rakiet następnej generacji. Każdy lot Falcona 9 coraz bardziej przypomina epilog, nie kontynuację.

Pytania czytelników

Ile satelitów Starlink krąży już na orbicie?

Według danych przytoczonych w źródle SpaceX, aktywna konstelacja Starlink liczy ponad 11 000 satelitów. Start z 23 października powiększył tę liczbę o kolejnych 27 jednostek.

Czym różnią się satelity Starlink V3 od poprzednich wersji?

Satelity trzeciej generacji są fizycznie większe od poprzedników, przez co nie mieszczą się w osłonie ładunkowej Falcona 9. Ich wyższe gabaryty przekładają się na większą przepustowość i lepsze możliwości obsługi kolejnych użytkowników sieci Starlink.

Czy Falcon 9 zostanie całkowicie wycofany?

Źródło nie podaje harmonogramu wycofania Falcona 9 – zaznacza jedynie, że tempo jego startów spada w związku z przesunięciem priorytetów SpaceX na Starshipa. Oficjalnych deklaracji o terminie zakończenia lotów Falcona 9 nie podano.

Powiązane pojęcia ze słownika astronomicznego

  • Niska orbita okołoziemska (LEO) – obszar przestrzeni kosmicznej na wysokości od ok. 160 do 2000 km nad powierzchnią Ziemi, gdzie umieszczana jest większość satelitów Starlink.
  • Booster wielokrotnego użytku – dolny człon rakiety zdolny do samodzielnego powrotu na Ziemię i wielokrotnego użycia w kolejnych misjach, co znacząco obniża koszty startu.
  • Autonomiczny statek dronowy – bezzałogowa platforma morska służąca do lądowania i odzysku dolnych członów rakiet Falcon 9 po locie.
  • Konstelacja satelitarna – sieć wielu satelitów krążących na skorelowanych orbitach, zaprojektowana tak, by łącznie świadczyć stałą usługę – np. dostęp do internetu – na dużym obszarze globu.
  • Separacja stopni – moment lotu, w którym dolny człon rakiety odłącza się od górnego i rozpoczyna niezależny manewr powrotu na Ziemię.

Opracowanie redakcji IWD Partner z wykorzystaniem narzędzi AI na podstawie materiału: Latest from Space.com (24.10.2026).

Zdjęcie: Tobias Bjerknes / Unsplash