Co to jest Wielki Obłok Magellana?
Wielki Obłok Magellana (ang. Large Magellanic Cloud, LMC) to nieregularna galaktyka karłowata będąca satelitą Drogi Mlecznej, odległa ok. 160 000 lat świetlnych – jedna z najbliższych nam galaktyk i największy galaktyczny towarzysz Drogi Mlecznej. Widoczna gołym okiem z półkuli południowej jako jasna, rozmyta plama nieba (jasność ok. 0,9 mag), przypominająca oderwany fragment Drogi Mlecznej.
LMC ma masę ok. 10 miliardów mas Słońca i średnicę ok. 14 000 ly – zawiera ok. 10 razy mniej gwiazd niż Droga Mleczna. Jest intensywnie gwiazdotwórcza: Mgławica Tarantula (30 Doradus, NGC 2070) to największy i najaktywniejszy region HII w Grupie Lokalnej – 200 ly średnicy, zawierająca Gromadę R136 ze 100 gwiazdami masywniejszymi niż 100 M_Slonce, w tym R136a1 (~200 M_Slonce – jedna z najmasywniejszych znanych gwiazd). Supernowa SN 1987A w LMC była pierwszą supernową widoczną gołym okiem od 1604 roku (Kepler), obserwowaną na żywo w wszystkich zakresach widma; jej kompaktowe pozostałości są intensywnie badane przez JWST i Chandra. Obłoki Magellana (LMC i SMC) są połączone z Drogą Mleczną 'Strumieniem Magellańskim’ (Magellanic Stream) – wstęgą gazową wyrwaną pływami galaktycznymi.
LMC jest kluczowe dla kosmologicznej skali odległości: cefeidy w LMC służą do kalibracji relacji Leavitt (okres-jasność), co pozwala wyznaczać odległości do odległych galaktyk i stałą Hubble’a. Projekt OGLE (Optical Gravitational Lensing Experiment) obserwował miliony gwiazd w LMC, odkrywając tysiące cefeid, zmiennych zaćmieniowych i obiektów mikrosoczewkowanych.