Co to jest retrogradacja?
Retrogradacja (ruch wsteczny) to pozorne cofanie się planety na tle gwiazd obserwowane z Ziemi – planeta zamiast poruszać się na wschód wzdłuż ekliptyki, chwilowo przesuwa się na zachód. Jest to złudzenie optyczne wynikające z różnych prędkości orbitalnych Ziemi i obserwowanej planety.
Retrogradacja zachodzi, gdy szybsza Ziemia wyprzedza wolniejszą planetę zewnętrzną (np. Mars, Jowisz, Saturn) lub gdy szybka planeta wewnętrzna (Merkury, Wenus) wyprzedza Ziemię. Planeta kreśli wtedy na tle gwiazd charakterystyczną pętlę lub literę S. Starożytni astronomowie wyjaśniali retrogradację skomplikowanymi epicyklami, dopiero Kopernik wykazał, że jest ona prostą konsekwencją heliocentrycznego układu z różnymi prędkościami planet.
Retrogradacja Merkurego ma specjalne znaczenie w astrologii, która przypisuje jej wpływ na komunikację i technologię – co nie ma naukowego uzasadnienia. Astronomicznie retrogradacje planet zewnętrznych trwają od kilku tygodni do kilku miesięcy: Mars jest w retrogradacji co ok. 26 miesięcy przez ok. 10 tygodni, a Jowisz – corocznie przez ok. 4 miesiące.