Co to jest lunacja?
Lunacja (miesiąc synodyczny, od łac. luna – Księżyc) to okres między dwoma kolejnymi identycznymi fazami Księżyca – np. od nowego Księżyca do nowego Księżyca. Jego średni czas trwania wynosi 29 dni 12 godzin 44 minuty i 2,9 sekundy (29,530589 doby). Termin lunacja jest używany szczególnie w astronomii obserwacyjnej i kartografii nieba.
Lunacja jest dłuższa od miesiąca syderycznego (27,322 doby – czas jednego obiegu Księżyca wokół Ziemi względem gwiazd), bo w czasie gdy Księżyc okrąża Ziemię, Ziemia również przebywa fragment orbity wokół Słońca. Dlatego Księżyc musi pokonać dodatkowy kawałek orbity, by powrócić do tej samej fazy względem Słońca. Lunacja nie jest stała – waha się od ok. 29,27 do 29,83 doby, ze względu na zmienność prędkości Księżyca na eliptycznej orbicie i eliptycznej orbicie Ziemi. Numer lunacji (Lunation Number) to system numerowania kolejnych cykli – stosowany m.in. przez Brown Lunation Number (od 17 stycznia 1923 – lunacja nr 1).
Lunacja jest podstawą kalendarzy księżycowych (islamski, hebrajski, hinduski) i księżycowo-słonecznych. Rok księżycowy (12 lunacji = 354,37 doby) jest krótszy od roku zwrotnikowego (365,25 doby) o ok. 11 dni – stąd w kalendarzu islamskim święta wypadają co roku w coraz wcześniejszym terminie. W astronomii amatorskiej lunacja wyznacza cykl obserwacji: najoptymalne warunki do obserwacji obiektów głębokiego nieba są około nowiu; plany obserwacyjne na noc planuje się ze znajomością aktualnej fazy i daty pełni.