Co to jest heliocentryzm?
Heliocentryzm to model astronomiczny zakładający, że Słońce znajduje się w centrum Układu Słonecznego (lub Wszechświata), a Ziemia i pozostałe planety krążą wokół niego. Stanowi odwrócenie geocentryzmu Ptolemeusza i jest fundamentem nowoczesnej astronomii. Heliocentryczną wizję Układu Słonecznego w pełnej formie matematycznej opublikował Mikołaj Kopernik w 1543 roku.
Idea nie była całkowicie nowa: grecki astronom Arystarch z Samos zaproponował model heliocentryczny już ok. 270 r. p.n.e., lecz nie zyskał uznania starożytnych. Kopernik odrodził tę koncepcję w dziele „De revolutionibus orbium coelestium” (1543), umieszczając Słońce w centrum i opisując ruch planet na okrągłych orbitach z epicyklami. Dopiero Johannes Kepler (1609-1619) zastąpił okręgi elipsami, eliminując epicykle. Galileusz (1610) dostarczył obserwacyjnych dowodów (fazy Wenus, księżyce Jowisza), a Newton (1687) wyjaśnił mechanizm grawitacyjny podtrzymujący ruch planet.
Współcześnie wiemy, że Słońce nie jest centrum Wszechświata – jest jedną z ok. 200-400 miliardów gwiazd Drogi Mlecznej, oddalonym ok. 26 000 ly od jej centrum, które samo jest jedną ze 100 miliardów galaktyk obserwowalnego Wszechświata. Wszechświat nie ma geometrycznego centrum. Heliocentryzm pozostaje jednak właściwym modelem dla opisu ruchów w Układzie Słonecznym i jest punktem wyjścia dla wszystkich misji kosmicznych i obliczeń astrodynamicznych.