Co to jest Uran?
Uran (ang. Uranus) to siódma planeta Układu Słonecznego, zaliczana do lodowych olbrzymów – jej wnętrze składa się głównie z lodu wodnego, amoniaku i metanu, a nie z gazów jak Jowisz i Saturn. Charakteryzuje się wyjątkową osią obrotu nachyloną o ok. 98° do płaszczyzny orbity, co oznacza, że obraca się niemal poziomo – bieguny naprzemiennie kierują się ku Słońcu przez ok. 42 lata każdy.
Średnica Urana to 51 118 km (4x Ziemia), masa 14,5 mas Ziemi, odległość od Słońca 19,2 AU, okres orbitalny 84 lata ziemskie. Atmosfera zbudowana jest z wodoru (83%), helu (15%) i metanu (2,3%) – metan pochłania czerwone długości fal i nadaje planecie błękitno-zieloną barwę. Temperatura atmosfery ok. -224°C czyni ją najzimniejszą atmosferą planetarną w Układzie Słonecznym. Uran posiada system 13 znanych pierścieni (odkrytych 1977) i 27 znanych księżyców, których nazwy pochodzą z dzieł Szekspira i Aleksandra Pope’a: Miranda, Ariel, Umbriel, Titania, Oberon. Jedyna misja przy Uranie to Voyager 2 (1986).
Wyjątkowe nachylenie osi powoduje ekstremalne pory roku: zimę polarną trwającą 21 lat, podczas której jedna półkula jest całkowicie pozbawiona słońca. Uran emituje zadziwiająco mało wewnętrznego ciepła w porównaniu do Jowisza i Saturna – mechanizm ten nie jest w pełni wyjaśniony. NASA Planetary Science Decadal Survey 2023-2032 wskazał misję Uranus Orbiter and Probe jako priorytet nr 1 flagowych misji do planet zewnętrznych; planowane uruchomienie ok. 2031-2032 roku.
