Co to jest opozycja planety?
Opozycja (opposition) to konfiguracja orbitalna, w której planeta zewnętrzna (Mars, Jowisz, Saturn, Uran, Neptun) lub inny obiekt Układu Słonecznego leży po przeciwnej stronie Ziemi niż Słońce – elongacja obiektu wynosi dokładnie 180 stopni. W chwili opozycji planeta wschodzi o zachodzie Słońca, kulminuje o północy i zachodzi o wschodzie – jest widoczna przez całą noc. Dla zewnętrznej planety opozycja jest odpowiednikiem pełni Księżyca – oświetlenie planety przez Słońce jest maksymalne i niemal zerowe (faza ok. 100%, brak cienia).
Opozycja jest czasem największego zbliżenia planety zewnętrznej do Ziemi i jej najjaśniejszości. Odległość w opozycji zależy od kształtu orbity – Mars ma orbitę mocno eliptyczną, więc opozycje w peryhelium (np. sierpien 2003 – Mars w odległości 55,7 mln km, najblizej od 60 000 lat, jasnosc -2,9 mag) są znacznie korzystniejsze niż opozycje w aphelium (ok. 100 mln km). Jowisz i Saturn mają prawie koliste orbity, więc wszystkie ich opozycje są podobne. Opozycja a akronim: w opozycji planeta wchodzi w konfigurację akronyczną (akronim wschód = wschód przy zachodzie Słońca). Efekt opozycji (opposition effect/surge): nagłe zwiększenie jasności ciał Układu Słonecznego tuż przed i po opozycji, spowodowane zanikiem cieni na nierównej powierzchni (shadow-hiding) i koherentnym wzmocnieniem wstecznym (backscattering).
Planety wewnętrzne (Merkury i Wenus) nigdy nie osiągają opozycji – nie mogą znaleźć sie po przeciwnej stronie Słońca od Ziemi, bo krążą bliżej Słońca. Ich najbliższe odpowiedniki to koniunkcja dolna (planeta między Ziemią a Słońcem). Asteroidy i komety też osiągają opozycje. Opozycja Marsa zachodzi co ok. 26 miesięcy, Jowisza co ok. 13 miesięcy, Saturna co ok. 12,4 miesiąca, Urana co ok. 12,1 miesiąca, Neptuna co ok. 12 miesięcy.