Co pokazuje diagram Hertzsprunga-Russella?
Diagram Hertzsprunga-Russella (diagram HR) to wykres rozproszenia, na którym gwiazdy przedstawiane są w układzie temperatura powierzchniowa (oś pozioma, malejąca od lewej do prawej) versus luminozycja lub bezwzględna wielkość gwiazdowa (oś pionowa). Niezależnie opracowali go Ejnar Hertzsprung (1909) i Henry Norris Russell (1913).
Na diagramie widoczne są wyraźne skupiska: ciąg główny – ukośny pas od lewego górnego rogu (masywne, gorące, jasne gwiazdy klasy O) do prawego dolnego rogu (małe, chłodne czerwone karły klasy M); gałąź olbrzymów i nadolbrzymów w górnej prawej części; białe karły w dolnym lewym rogu. Diagram HR jest fundamentalnym narzędziem astrofizyki gwiazdowej – pozwala określić etap ewolucji gwiazdy, wyznaczać odległości do gromad gwiazdowych metodą dopasowania głównego ciągu i testować modele ewolucji gwiazd.